ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość

Żywność. NAUKA. Technologia. Jakość

Żywność. Nauka. TECHNOLOGIA. Jakość

Żywność. Nauka. Technologia. JAKOŚĆ

Żywność. Nauka. Technologia. JAKOŚĆ ISSN (wersja drukowana)

Autorzy

ANDRZEJ SIEMASZKO, JUSTYNA ŻULEWSKA, AGNIESZKA KOLMAGA, MAGDALENA SKOTNICKA, DANUTA KOŁOŻYN-KRAJEWSKA

Tytuł

Koncepcja systemu oceny wartości bioaktywnej i certyfikacji żywności - nowe narzędzia w dietetyce cyfrowej

Streszczenie

Wprowadzenie. W świetle zasadniczych przemian o charakterze przełomowym, związanych z cyfryzacją zarówno informacji o produktach żywnościowych, jak i cyfryzacją dietetyki, celem pracy jest krytyczna analiza obecnie stosowanych systemów informacji o składnikach żywności, ich ocena pod kątem zastosowań cyfrowych, a następnie zaproponowanie spójnego systemu oceny wartości bioaktywnej żywności, indeksacji i certyfikacji do zastosowań w cyfrowej dietetyce. Praca ma charakter koncepcyjnosystemowy.
Wyniki i wnioski. Przeprowadzono przegląd indeksów i wskaźników stosowanych obecnie do oceny dietetycznej żywności i określono ich przydatność do zastosowań w cyfrowej dietetyce. Poddano krytycznej ocenie powszechnie stosowany wskaźnik NUTRI-SCORE, a także systemy bateryjne stosowane we Włoszech i Wielkiej Brytanii. Jako podstawę do cyfryzacji wykorzystano system certyfikacji żywności F-Food. Unijny znak certyfikujący F-Food posługuje się jako kryterium dostępu trzema profilami: korzystnych składników bioaktywnych (warunkiem jest posiadanie co najmniej jednego oświadczenia żywieniowego), niekorzystnych składników i niekorzystnych procesów produkcyjnych. Informację o produktach posiadających znak F-Food poddano cyfryzacji, tworząc Katalog F-Food z etykietami cyfrowymi oraz zestawem indeksów oceniających biopotencjał. System F-Food bazuje na unijnym prawie żywnościowym dotyczącym oświadczeń żywieniowych, w szczególności dawek referencyjnych („znaczącej ilości”) równych w ogólności 15 % referencyjnej wartości spożycia. Pojęcie dawek referencyjnych wykorzystano dla określenia indeksów syntetycznych (zagregowanych) oceniających potencjał i walory dietetyczne produktów. W pracy zaprezentowano triadę syntetycznych indeksów dietetycznych – indeks gęstości energetycznej (EDI), indeks potencjału bioaktywnego (BPI) i indeks gęstości odżywczej (NDI), stanowiące cenne źródło informacji zarówno o wartości energetycznej, jak i odżywczej żywności do zastosowań w cyfrowej dietetyce. Zaproponowano wykorzystanie Witryny Superżywności jako graficznej reprezentacji posiadanej przez produkty wartości odżywczej. Witryna porządkuje produkty wedug Indeksu BPI (i pomocniczo NDI), pozwalając pogrupować produkty ubogie i najbogatsze w bioskładniki oraz wysoko- i niskokaloryczne.

Słowa kluczowe

cyfrowa dietetyka, NUTRI-SCORE, indeks dietetyczny, znak F-Food, Witryna Superżywności

Do pobrania

Skip to content