Wprowadzenie. Celem opracowania jest syntetyczna i krytyczna analiza literatury dotyczącej segmentacji konsumentów Generacji Z w kontekście gotowości do konsumpcji zrównoważonej żywności zawierającej jadalne owady. Zastosowano przegląd integracyjny obejmujący publikacje z lat 2015 † 2025 indeksowane w bazach Scopus, Web of Science, EBSCO oraz BazEkon. Analiza objęła badania ilościowe, jakościowe oraz eksperymentalne dotyczące zrównoważonej konsumpcji żywności z owadami i segmentacji konsumentów. Synteza wyników została przeprowadzona w logice porównawczej, z uwzględnieniem podejść psychograficznych i behawioralnych.
Wyniki i wnioski. Wyniki wskazują na wysoką deklaratywną orientację prośrodowiskową Generacji Z, której nie towarzyszy pełna implementacja w zachowaniach konsumenckich. Analiza międzybadawcza ujawnia powtarzalność struktur segmentacyjnych, niezależnie od kontekstu geograficznego i metodologii. Dominacja danych deklaratywnych, częste wykorzystanie prób niereprezentatywnych oraz brak standaryzacji zmiennych ograniczają porównywalność wyników i możliwość generalizacji. Przekrojowy charakter większości badań uniemożliwia ocenę stabilności segmentów w czasie. Wyniki wskazują na potrzebę badań długookresowych, międzykulturowych oraz integrujących dane deklaratywne z rzeczywistymi zachowaniami konsumenckimi. Ponadto, stwierdzono konieczność dostosowania komunikacji do poziomu neofobii oraz percepcji ryzyka, a także preferowania form produktowych minimalizujących widoczność owadów. Opracowanie wnosi wkład poprzez integrację rozproszonych wyników badań oraz ich syntezę segmentacyjną. Identyfikuje powtarzalne typologie konsumentów oraz porządkuje determinanty akceptacji zrównoważonej żywności z jadalnymi owadami, tworząc podstawę dla dalszych modeli badawczych.